Chính sách mới được thực thi từ tháng 1/2026

Các trường hợp được miễn thuế sử dụng đất nông nghiệp; tăng lương tối thiểu vùng đối với người lao động làm việc theo hợp đồng lao động... là những chính sách mới có hiệu lực từ tháng 1/2026.
Chính sách tiền tệ góp phần đưa kinh tế Việt Nam trở thành điểm sáng khu vực Chính sách quan trọng được thực thi từ tháng 11/2025

Các trường hợp được miễn thuế đất nông nghiệp từ 1/1/2026

Chính phủ ban hành Nghị định số 292/2025/NĐ-CP quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành Nghị quyết số 216/2025/QH15 ngày 26/6/2025 của Quốc hội về việc kéo dài thời hạn miễn thuế sử dụng đất nông nghiệp.

Theo nghị định, các đối tượng được miễn thuế sử dụng đất nông nghiệp thực hiện theo quy định tại Điều 1 Nghị quyết số 55/2010/QH12 ngày 24/11/2010 của Quốc hội về miễn, giảm thuế sử dụng đất nông nghiệp (đã được sửa đổi, bổ sung một số điều theo Nghị quyết số 28/2016/QH14 ngày 11/11/2016 của Quốc hội), cụ thể như sau:

1. Miễn thuế sử dụng đất nông nghiệp đối với toàn bộ diện tích đất nông nghiệp phục vụ nghiên cứu, sản xuất thử nghiệm; diện tích đất trồng cây hàng năm theo quy định của pháp luật về đất đai; diện tích đất làm muối.

2. Miễn thuế sử dụng đất nông nghiệp đối với toàn bộ diện tích đất nông nghiệp được Nhà nước giao hoặc công nhận quyền sử dụng đất cho hộ nghèo.

3. Miễn thuế sử dụng đất nông nghiệp đối với toàn bộ diện tích đất nông nghiệp cho các đối tượng sau đây:

a) Hộ gia đình, cá nhân được Nhà nước giao, công nhận quyền sử dụng đất để sản xuất nông nghiệp, nhận chuyển quyền sử dụng đất nông nghiệp (bao gồm cả nhận thừa kế, tặng cho quyền sử dụng đất nông nghiệp).

b) Hộ gia đình, cá nhân là thành viên hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã sản xuất nông nghiệp; hộ gia đình, cá nhân, cộng đồng dân cư đã nhận đất giao khoán ổn định của hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã, nông trường quốc doanh, lâm trường quốc doanh và hộ gia đình, cá nhân, cộng đồng dân cư nhận đất giao khoán ổn định của công ty nông, lâm nghiệp để sản xuất nông nghiệp theo quy định của pháp luật.

c) Hộ gia đình, cá nhân sản xuất nông nghiệp góp quyền sử dụng đất nông nghiệp của mình để thành lập hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã sản xuất nông nghiệp theo quy định của Luật Hợp tác xã.

4. Miễn thuế sử dụng đất nông nghiệp đối với diện tích đất nông nghiệp được Nhà nước giao cho tổ chức kinh tế, tổ chức chính trị, tổ chức chính trị - xã hội, tổ chức xã hội - nghề nghiệp, đơn vị sự nghiệp và các đơn vị khác đang trực tiếp sử dụng đất để sản xuất nông nghiệp.

Đối với diện tích đất nông nghiệp mà Nhà nước giao cho tổ chức kinh tế, tổ chức chính trị, tổ chức chính trị - xã hội, tổ chức xã hội - nghề nghiệp, đơn vị sự nghiệp và các đơn vị khác đang quản lý nhưng không trực tiếp sử dụng đất để sản xuất nông nghiệp mà giao cho tổ chức, cá nhân khác nhận thầu theo hợp đồng để sản xuất nông nghiệp thì thực hiện thu hồi đất theo quy định của Luật Đất đai; trong thời gian Nhà nước chưa thu hồi đất thì phải nộp 100% thuế sử dụng đất nông nghiệp.

Quy định trên được thực hiện từ ngày 1/1/2026 đến hết ngày 31/12/2030.

Chính sách mới có hiệu lực từ tháng 1/2026
Ảnh minh họa.

Tăng lương tối thiểu vùng với người lao động làm việc theo hợp đồng lao động

Nghị định 293/2025/NĐ-CP được ban hành quy định mức lương tối thiểu đối với người lao động làm việc theo hợp đồng, áp dụng từ ngày 1/1/2026.

Theo đó, mức lương tối thiểu tháng và giờ của bốn vùng được điều chỉnh tăng so với hiện hành như sau:

Vùng I: 5.310.000 đồng/tháng và 25.500 đồng/giờ (tăng 350.000 đồng so với mức cũ).

Vùng II: 4.730.000 đồng/tháng và 22.700 đồng/giờ (tăng 320.000 đồng).

Vùng III: 4.140.000 đồng/tháng và 20.000 đồng/giờ (tăng 280.000 đồng).

Vùng IV: 3.700.000 đồng/tháng và 17.800 đồng/giờ (tăng 250.000 đồng).

Đối tượng áp dụng gồm tất cả người lao động làm việc theo hợp đồng và người sử dụng lao động theo Bộ luật Lao động, bao gồm doanh nghiệp, cơ quan, tổ chức, hợp tác xã, hộ gia đình và cá nhân có thuê mướn lao động.

Các nhóm người lao động phải đăng ký theo quy định mới

Chính phủ ban hành Nghị định số 318/2025/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều của Luật Việc làm về đăng ký lao động và hệ thống thông tin thị trường lao động.

Nghị định quy định hồ sơ, trình tự, thủ tục đăng ký lao động. Theo đó, nghị định quy định 3 nhóm đối tượng được đăng ký lao động: Người lao động thuộc đối tượng tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc theo quy định tại khoản 1 Điều 2 Luật Bảo hiểm xã hội số 41/2024/QH15; người lao động đang có việc làm và không thuộc đối tượng tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc; người thất nghiệp là người đang không có việc làm, đang tìm kiếm việc làm và sẵn sàng làm việc.

Cán bộ, công chức, viên chức, lực lượng vũ trang nhân dân không thực hiện việc đăng ký, điều chỉnh thông tin đăng ký lao động theo quy định tại Nghị định này.

Nghị định 318/2025/NĐ-CP có hiệu lực thi hành từ ngày 1/1/2026.

Tiêu chí lựa chọn tổ chức được nhận chuyển giao công nghệ phục vụ dự án đường sắt

Chính phủ ban hành Nghị định 319/2025/NĐ-CP quy định chi tiết nội dung, trình tự, thủ tục, thẩm quyền để triển khai các cơ chế, chính sách đặc thù, đặc biệt về phát triển khoa học, công nghệ, nghiên cứu, ứng dụng, chuyển giao công nghệ đối với công trình trọng điểm, dự án quan trọng quốc gia lĩnh vực đường sắt theo các Nghị quyết của Quốc hội.

Về tiêu chí lựa chọn tổ chức, doanh nghiệp Việt Nam được giao nhiệm vụ hoặc được đặt hàng nhận chuyển giao công nghệ phục vụ dự án đường sắt, Nghị định quy định: Tổ chức, doanh nghiệp Việt Nam được giao nhiệm vụ hoặc được đặt hàng nhận chuyển giao công nghệ phục vụ dự án đường sắt khi đáp ứng đồng thời các tiêu chí sau:

a) Là tổ chức, doanh nghiệp được thành lập theo quy định pháp luật Việt Nam;

b) Có chức năng, nhiệm vụ rõ ràng (đối với tổ chức) hoặc có đăng ký ngành nghề kinh doanh, giấy phép hoạt động (đối với doanh nghiệp) phù hợp với lĩnh vực công nghệ nhận chuyển giao;

c) Có quy mô về nhà xưởng, cơ sở vật chất đáp ứng yêu cầu tiếp nhận, lắp đặt máy móc, thiết bị, dây chuyền công nghệ;

d) Có nguồn lực tài chính hoặc khả năng huy động nguồn tài chính đủ để thanh, quyết toán chi phí nhận chuyển giao công nghệ;

đ) Có đội ngũ chuyên gia, cán bộ kỹ thuật, người lao động có năng lực quản lý, nghiên cứu, trình độ chuyên môn, nghiệp vụ bảo đảm tiếp nhận, làm chủ, vận hành công nghệ nhận chuyển giao;

e) Có kế hoạch huy động nguồn lực đáp ứng yêu cầu nhận chuyển giao công nghệ;

g) Có cam kết bảo đảm hoàn thành việc tiếp nhận, làm chủ, vận hành công nghệ nhận chuyển giao;

h) Có kinh nghiệm hợp tác quốc tế về chuyển giao công nghệ;

i) Không đang trong quá trình thực hiện thủ tục giải thể hoặc bị thu hồi giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp, đăng ký kinh doanh; không thuộc trường hợp mất khả năng thanh toán theo quy định của pháp luật về phá sản;

k) Có giá chuyển giao công nghệ không vượt dự toán kinh phí nhận chuyển giao công nghệ trong dự án đường sắt đã được cấp có thẩm quyền phê duyệt.

Nghị định này có hiệu lực từ ngày 1/1/2026.

Chế độ đối với sĩ quan Quân đội nghỉ hưu từ 1/1/2026

Nghị định 343/2025/NĐ-CP về chế độ an điều dưỡng, chăm sóc khi mắc bệnh hiểm nghèo, chế độ thông tin, hỗ trợ tang lễ khi từ trần đối với sĩ quan Quân đội nghỉ hưu sẽ có hiệu lực từ ngày 1/1/2026.

Các chế độ quy định tại Nghị định 343/2025/NĐ-CP như sau:

1 - Chế độ an điều dưỡng

Sĩ quan Quân đội nghỉ hưu hằng năm được hưởng tiền an điều dưỡng, mức hưởng tương đương với sĩ quan đang tại ngũ cùng cấp bậc quân hàm hoặc chức vụ, chi trả 01 lần/năm (trong quý I).

Ngoài ra, tùy từng đối tượng, sĩ quan nghỉ hưu còn được cấp phiếu mời cá nhân hoặc gia đình đi an điều dưỡng tại các Đoàn an điều dưỡng của Quân đội (hằng năm hoặc 2 năm/lần).

Khi đi an điều dưỡng, được bảo đảm nơi nghỉ, chăm sóc sức khỏe; được thanh toán tiền tàu xe theo quy định nếu tự túc phương tiện.

2 - Chế độ chăm sóc khi mắc bệnh hiểm nghèo

Sĩ quan nghỉ hưu mắc bệnh thuộc Danh mục bệnh hiểm nghèo và được Hội đồng giám định y khoa kết luận thì:

- Hằng quý được hỗ trợ bằng 2 lần mức lương cơ sở, tính từ quý được kết luận mắc bệnh;

- Khi điều trị nội trú, được bảo đảm tiền ăn bệnh lý theo số ngày điều trị thực tế;

- Trường hợp đã được giám định mắc bệnh hiểm nghèo nhưng chưa kịp ban hành quyết định hưởng chế độ mà từ trần, thân nhân được hỗ trợ một lần bằng 02 lần mức lương cơ sở.

3 - Chế độ thông tin

- Chế độ báo chí: Một số đối tượng sĩ quan nghỉ hưu được cấp tiền mua Báo Quân đội nhân dân (báo ngày, báo cuối tuần, tập san), cấp theo quý, mức tính theo giá báo tại thời điểm chi trả.

- Cung cấp thông tin, gặp mặt: Hằng năm, nhân các dịp lễ lớn (Tết Nguyên đán, Ngày thành lập Quân đội…), sĩ quan nghỉ hưu được gặp mặt, thông tin tình hình, tặng quà theo phân cấp (Bộ Quốc phòng, Quân khu, tỉnh, xã).

4 - Chế độ hỗ trợ tang lễ khi từ trần

- Trường hợp thuộc diện tổ chức lễ tang cấp Nhà nước hoặc cấp cao thì thực hiện theo quy định chung.

- Các trường hợp còn lại, cơ quan, đơn vị chủ trì hoặc tham gia tổ chức lễ tang được hỗ trợ kinh phí (tính theo số lần mức lương cơ sở, tùy cấp tổ chức), để chi cho trang trí, lễ viếng, vòng hoa và các hoạt động phục vụ tang lễ.

Quy định về cưỡng chế thi hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính

Chính phủ ban hành Nghị định số 296/2025/NĐ-CP quy định về cưỡng chế thi hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính.

Nghị định này quy định về nguyên tắc, trình tự, thủ tục áp dụng các biện pháp cưỡng chế thi hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính, quyết định tịch thu tang vật, phương tiện vi phạm hành chính, quyết định áp dụng biện pháp khắc phục hậu quả do vi phạm hành chính gây ra trong trường hợp không ra quyết định xử phạt vi phạm hành chính, hoàn trả kinh phí cho cơ quan đã thực hiện biện pháp khắc phục hậu quả trong trường hợp khẩn cấp cần khắc phục ngay hậu quả vi phạm (cưỡng chế), chi phí cưỡng chế, trách nhiệm thi hành và bảo đảm thi hành quyết định cưỡng chế.

Nghị định này có hiệu lực từ ngày 1/1/2026.

Mức giảm trừ cho người nộp thuế tăng thêm 4,5 triệu đồng

Theo Luật Thuế thu nhập cá nhân sửa đổi, từ 1/1/2026 biểu thuế lũy tiến từng phần giảm từ 7 xuống 5 bậc, thuế suất cao nhất vẫn giữ 35%. Thuế suất thấp nhất 5% áp dụng với thu nhập đến 10 triệu đồng một tháng; mức 35% áp dụng với thu nhập trên 100 triệu đồng một tháng, thay vì từ trên 80 triệu đồng như hiện hành.

Từ 1/1/2026, doanh nghiệp thực hiện tạm tính và khấu trừ thuế thu nhập cá nhân hằng tháng, quý theo mức mới. Người nộp thuế thực hiện quyết toán để xác định số thuế phải nộp của năm 2026 trong giai đoạn từ 1/1/2027 đến 31/3/2027.

Về giảm trừ gia cảnh, theo nghị quyết của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, mức giảm trừ cho bản thân người nộp thuế tăng lên 15,5 triệu đồng một tháng, tăng 4,5 triệu đồng; mức giảm trừ cho người phụ thuộc tăng lên 6,2 triệu đồng một tháng, tăng 2,2 triệu đồng. Các mức này áp dụng từ kỳ tính thuế năm 2026.

Với quy định mới, người nộp thuế không có người phụ thuộc, thu nhập khoảng 17 triệu đồng một tháng, sau khi trừ các khoản bảo hiểm và giảm trừ gia cảnh, sẽ chưa phải nộp thuế.

Hộ kinh doanh có doanh thu trên 500 triệu đồng/năm phải nộp thuế

Theo Luật Thuế thu nhập cá nhân, từ 1/1/2026, hộ kinh doanh có doanh thu từ 500 triệu đồng một năm trở lên thuộc diện phải nộp thuế. Đây đồng thời là ngưỡng doanh thu được miễn thuế giá trị gia tăng và thuế thu nhập cá nhân khi chấm dứt thu thuế theo phương thức khoán và chuyển sang tự kê khai, nộp thuế. So với quy định hiện hành, ngưỡng chịu thuế tăng từ 100 triệu đồng lên 500 triệu đồng một năm, gấp 5 lần.

Luật cũng bổ sung phương pháp tính thuế trên lợi nhuận đối với hộ kinh doanh, căn cứ vào chênh lệch giữa doanh thu và chi phí. Theo đó, hộ có doanh thu dưới 3 tỷ đồng một năm, nếu xác định được chi phí đầu vào, áp dụng thuế suất 15% trên phần lãi. Mức này tương ứng ưu đãi thuế thu nhập doanh nghiệp đối với doanh nghiệp siêu nhỏ có doanh thu tương đương.

Hộ kinh doanh có doanh thu từ 3 tỷ đến 50 tỷ đồng một năm áp dụng thuế suất 17%. Trường hợp doanh thu trên 50 tỷ đồng một năm áp dụng thuế suất 20%.

Đối với cá nhân, hộ kinh doanh không xác định được chi phí, tiếp tục nộp thuế theo tỷ lệ trên doanh thu như hiện nay, mức 0,5 - 2% tùy ngành nghề. Tuy nhiên, người nộp thuế được trừ phần doanh thu thuộc ngưỡng không chịu thuế trước khi tính thuế, đồng nghĩa không phải nộp thuế trên toàn bộ doanh thu ngay từ đồng đầu tiên.

Bổ sung 3 trường hợp Nhà nước thu hồi đất

Nghị quyết về một số cơ chế tháo gỡ khó khăn trong thực hiện Luật Đất đai của Quốc hội, có hiệu lực từ 1/1/2026, quy định Nhà nước bổ sung 3 trường hợp thu hồi đất để phát triển kinh tế - xã hội.

Cụ thể, Nhà nước thu hồi đất để thực hiện dự án khu thương mại tự do hoặc dự án trong trung tâm tài chính quốc tế.

Trường hợp thứ hai là dự án mà chủ đầu tư đã thỏa thuận được trên 75% diện tích và hơn 75% số người có đất; phần diện tích còn lại sẽ do HĐND cấp tỉnh xem xét, quyết định thu hồi để giao cho chủ đầu tư.

Trường hợp thứ ba là thu hồi đất để tạo quỹ đất thanh toán theo hợp đồng BT, cho thuê đất và tiếp tục sản xuất, kinh doanh.

Nghị quyết cũng quy định bảng giá đất và hệ số điều chỉnh được sử dụng làm căn cứ bồi thường khi Nhà nước thu hồi đất.

Theo đó, bảng giá đất được xây dựng theo loại đất, vị trí và khu vực, do HĐND cấp tỉnh quyết định và áp dụng từ 1/1/2026; bảng giá này được sửa đổi, bổ sung khi cần thiết. Trước đây, việc bồi thường căn cứ vào giá đất cụ thể do UBND cấp tỉnh quyết định tại thời điểm phê duyệt phương án bồi thường, tái định cư.

Một nội dung khác là cho phép người dân khi chuyển mục đích sử dụng từ đất ao vườn, đất nông nghiệp sang đất ở trong hạn mức chỉ phải nộp 30 - 50% phần chênh lệch giá đất, thay vì 100% như quy định hiện hành, nhằm giảm gánh nặng tài chính cho người có nhu cầu chuyển sang đất ở.

Nhà giáo được xếp cao nhất trong hệ thống thang bậc lương

Luật Nhà giáo có hiệu lực từ ngày 1/1/2026 quy định nhiều chính sách ưu đãi về lương, phụ cấp, nhà ở và trao quyền chủ động tuyển dụng cho ngành giáo dục.

Theo đó, nhà giáo được xếp lương cao nhất trong hệ thống thang bậc lương hành chính sự nghiệp; đồng thời hưởng phụ cấp ưu đãi nghề và các khoản phụ cấp khác tùy theo tính chất công việc, điều kiện vùng miền.

Nhà giáo làm việc ở ngành, nghề có chế độ đặc thù được hưởng mức cao nhất trong các chính sách đang áp dụng khi các chế độ trùng nhau. Luật cũng quy định hệ thống chính sách hỗ trợ nhà giáo, gồm trợ cấp theo tính chất công việc và địa bàn; hỗ trợ đào tạo, bồi dưỡng; chăm sóc sức khỏe định kỳ, sức khỏe nghề nghiệp; phụ cấp lưu động đối với giáo viên làm nhiệm vụ xóa mù chữ, phổ cập giáo dục, biệt phái, dạy tăng cường, dạy liên trường, dạy tại điểm trường lẻ.

Luật giao ngành giáo dục quyền chủ động trong tuyển dụng đội ngũ nhà giáo. Bộ trưởng Giáo dục và Đào tạo quy định việc tuyển dụng giáo viên mầm non và giáo viên phổ thông. Tại các cơ sở giáo dục nghề nghiệp công lập và cơ sở giáo dục đại học công lập, người đứng đầu cơ sở giáo dục được giao thẩm quyền trực tiếp tuyển dụng nhà giáo. Đối với cơ sở giáo dục ngoài công lập, thẩm quyền tuyển dụng thuộc về người đứng đầu cơ sở, căn cứ theo quy chế tổ chức và hoạt động của đơn vị.

Hậu Lộc
Phiên bản di động