Giá vật liệu tăng cao tác động lớn nhất đến hoạt động của doanh nghiệp xây dựng

Dự báo quý I/2026, có 43,6% doanh nghiệp xây dựng dự báo chi phí nguyên vật liệu trực tiếp tăng so với quý IV/2025; 40,9% doanh nghiệp nhận định không đổi và 15,5% doanh nghiệp dự báo giảm.

Theo kết quả khảo sát quý IV/2025, giá nguyên vật liệu tăng cao là yếu tố ảnh hưởng lớn nhất đến hoạt động sản xuất kinh doanh của của doanh nghiệp xây dựng với 53,8% doanh nghiệp nhận định gặp khó khăn do yếu tố này.

Tiếp theo là tình trạng không có hợp đồng xây dựng mới, ảnh hưởng tới 45,0% doanh nghiệp, phản ánh nhu cầu thị trường xây dựng vẫn còn hạn chế.

Bên cạnh đó, hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp còn chịu tác động từ nhiều yếu tố đầu vào khác, như về nguồn vốn, có 19,5% doanh nghiệp gặp khó khăn do thiếu vốn cho hoạt động sản xuất kinh doanh; 24,0% doanh nghiệp khó khăn do tình trạng nợ đọng xây dựng cơ bản không được thanh quyết toán đúng kỳ hạn, gây áp lực lớn tới dòng tiền và khả năng quay vòng vốn của doanh nghiệp.

Về lao động, có 16,3% doanh nghiệp cho biết gặp khó khăn trong việc tuyển dụng lao động đáp ứng yêu cầu. Nguyên nhân chủ yếu do thiếu lao động có kỹ năng, tay nghề phù hợp, trong khi kỳ vọng về lương, phúc lợi và điều kiện làm việc của người lao động tăng cao.

Bên cạnh đó, cạnh tranh tuyển dụng giữa các doanh nghiệp gay gắt, xu hướng dịch chuyển lao động sang các ngành khác hoặc hình thức làm việc linh hoạt, cùng với mất cân đối cung – cầu lao động theo ngành và địa phương làm gia tăng tình trạng thiếu hụt nguồn nhân lực.

Về nguồn cung nguyên vật liệu xây dựng, có 21,1% doanh nghiệp khó khăn do thiếu nguồn cung ổn định, giá cả biến động và việc cung ứng nguyên vật liệu không kịp thời cho công trình.

Ngoài ra, một số yếu tố khách quan cũng ảnh hưởng đến hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp xây dựng. Cụ thể, có 28,7% doanh nghiệp khó khăn do điều kiện thời tiết không thuận lợi; 18,7% doanh nghiệp khó khăn do thủ tục hành chính rườm rà, phức tạp; 16,1% doanh nghiệp khó khăn do công tác giải phóng mặt bằng chậm; 11,9% doanh nghiệp khó khăn do không biết đến các thông tin đấu thầu nên làm giảm cơ hội ký kết thêm các hợp đồng xây dựng mới.

Xét về năng lực của doanh nghiệp, có 24,7% doanh nghiệp cho rằng năng lực cạnh tranh còn hạn chế là yếu tố ảnh hưởng đến khả năng tham gia đấu thầu và ký kết các hợp đồng xây dựng mới.

Nhằm tạo điều kiện thuận lợi hơn cho hoạt động sản xuất kinh doanh, các doanh nghiệp và nhà thầu xây dựng kiến nghị Chính phủ, các bộ, ngành và địa phương tiếp tục triển khai các giải pháp hỗ trợ phù hợp.

Cụ thể, có 53,6% doanh nghiệp đề nghị được hỗ trợ về nguyên vật liệu xây dựng; 42,4% doanh nghiệp đề nghị công khai, minh bạch các thông tin về đấu thầu; 40,5% doanh nghiệp đề nghị được hỗ trợ về vốn cho sản xuất kinh doanh như được vay vốn ưu đãi, thủ tục vay vốn thuận lợi và nhanh chóng hơn, giảm lãi suất cho vay; 36,4% doanh nghiệp đề nghị tiếp tục cắt giảm thủ tục hành chính, tạo điều kiện cho doanh nghiệp rút ngắn thời gian xử lý thủ tục hành chính; 28,0% doanh nghiệp đề nghị được bàn giao mặt bằng sạch đúng kế hoạch để đảm bảo thời gian thi công đúng hợp đồng đã ký kết; 27,9% doanh nghiệp đề nghị phải có chế tài xử phạt các chủ đầu tư chậm thanh quyết toán nợ đọng xây dựng cơ bản để doanh nghiệp xây dựng quay vòng vốn cho hoạt động sản xuất kinh doanh.